หลายคนน่าจะเคยเข้าร้าน Decathlon หรืออาจจะเคยซื้ออุปกรณ์กีฬาจากร้านนี้บ้าง แล้วอาจเคยนึกสงสัยว่า ร้านนี้มีเจ้าของเป็นใคร ทำไมขายของทุกอย่างทุกกีฬาได้มากมายขนาดนี้ และที่สำคัญคือราคาไม่แพงเลยเทียบแบรนด์ดัง
ความจริงแล้ว Decathlon เป็นธุรกิจที่มีรายได้สูงถึงหลักปีละ 6 แสนล้านบาท และมีเจ้าของเป็นถึงระดับมหาเศรษฐีรวยสุดติด 10 อันดับแรกของฝรั่งเศสเลยทีเดียว
Decathlon เป็นร้านขายอุปกรณ์กีฬาที่ก่อตั้งในปี 1976 จนถึงปัจจุบันมีอายุแล้ว 50 ปี สาขาแรกอยู่ในเมืองลีลล์ของฝรั่งเศส ตั้งอยู่ในพื้นที่ลานจอดรถของห้างสรรพสินค้า
ผู้ก่อตั้งคือ Michel Leclercq เป็นนักธุรกิจสายค้าปลีก และเป็นญาติกับผู้ก่อตั้งห้าง Auchan (โอชอง) เชนยักษ์ใหญ่ของฝรั่งเศสที่เคยมาเปิดในไทยเมื่อประมาณ 30 ปีที่แล้ว
ก่อนจะมี Decathlon วงการร้านค้าอุปกรณ์กีฬาในยุโรปส่วนใหญ่มี 2 ปัญหาหลัก คือ
1) ราคาสูงเกินเอื้อม เพราะร้านคุณภาพดีส่วนใหญ่มักจะต้องลงของแบรนด์ดัง ซึ่งตามมาด้วยราคาแพง คนส่วนใหญ่เข้าถึงยาก
2) ร้านกีฬากระจายกัน ไม่มีที่ไหนรวมอุปกรณ์กีฬาทุกประเภทและทุกระดับไว้ในร้านเดียวกัน ถ้าต้องการซื้อไม้ปิงปองต้องไปร้านหนึ่ง ถ้าจะซื้ออุปกรณ์จักรยานก็ต้องไปอีกร้านหนึ่ง
Leclercq จึงตั้งร้านใหม่ที่ตอบโจทย์คนทุกกลุ่มและกีฬาทุกประเภทอยู่ในที่เดียวกัน และเลือกตั้งชื่อ Decathlon มาจากภาษาฝรั่งเศสที่แปลว่า “ทศกรีฑา” หรือการแข่งกีฬา 10 ประเภท เพื่อสื่อว่ามาที่เดียวซื้อของได้ครบทุกกีฬา
ในช่วงแรก Decathlon ก็ยังรับของแบรนด์ดัง เช่น Nike และ Adidas เข้ามาขายอยู่เหมือนร้านกีฬาทั่วไป แต่จุดเปลี่ยนคือการตัดสินใจว่าจะไม่เป็นพ่อค้าคนกลางอีกต่อไป และได้เริ่มพัฒนาสินค้าของตัวเองเพื่อมาวางขายในร้าน
จนกระทั่งปี 1986 Decathlon ก็ทำสินค้าชิ้นแรกได้สำเร็จ คือ “เฟรมจักรยาน” ซึ่งสาเหตุที่เลือกเป็นจักรยานเพราะในยุคนั้นเป็นของแพงมาก แต่เมื่อสามารถควบคุมการผลิตและประกอบได้เอง ก็ลดต้นทุนและตั้งราคาขายให้ถูกลงได้ จนกลายมาเป็นแบรนด์ B’Twin ที่เห็นอยู่ในทุกวันนี้
หลังจากประสบความสำเร็จกับจักรยาน Decathlon ก็เริ่มขยายแนวคิดไปยังกีฬาประเภทอื่น จนปัจจุบันมีแบรนด์ในเครือมากกว่า 20 แบรนด์ ครอบคลุมกีฬากว่า 80 ประเภท เช่น
- Quechua อุปกรณ์เดินป่าและตั้งแคมป์
- Tribord กีฬาทางน้ำ
- Kiprun และ Kalenji เดินและวิ่ง
- Domyos ฟิตเนสและโยคะ
จากช่วงตั้งไข่ที่เคยรับของแบรนด์นอกมาขายในร้าน เมื่อเริ่มมีแบรนด์ของตัวเอง Decathlon ก็เปลี่ยนมาวางขายแบรนด์ที่ผลิตเองทั้งหมด จนทุกวันนี้เป็นสัดส่วนราว 90% ของสินค้าทั้งหมดในร้าน
ปัจจุบัน Decathlon มีสาขาอยู่ทั่วโลกมากกว่า 1,800 แห่ง 79 ประเทศ รวมถึงในประเทศไทย ซึ่งมีรูปแบบสาขาทั้งตั้งอยู่ในตัวห้างสรรพสินค้า และร้านที่แยกออกมาตั้งเป็นพื้นที่พร้อมลานจอดรถ
ในแง่ของรายได้ ตามข้อมูลรายงานปี 2024 อยู่ที่ 1.62 หมื่นล้านยูโร หรือประมาณ 6 แสนล้านบาท และมีกำไรสุทธิอยู่ที่ 787 ล้านยูโร หรือประมาณ 2.93 หมื่นล้านบาท
เจ้าของ Decathlon คือใคร รวยขนาดไหน
เจ้าของ Decathlon เป็นการถือในลักษณะธุรกิจครอบครัวหรือกงสีที่แข็งแกร่งมาก แม้ไม่มีหุ้นอยู่ในตลาดหลักทรัพย์ โดยแบ่งโครงสร้างผู้ถือหุ้นได้เป็น
Mulliez (ถือหุ้นประมาณ 45%) เป็นญาติกับผู้ก่อตั้ง มาร่วมลงเงินทำ Decathlon ด้วยกัน แต่มีสัดส่วนในการถือหุ้นมากกว่า
Leclercq (ถือหุ้นประมาณ 40%) นำโดย Michel Leclercq ผู้ก่อตั้ง ซึ่งมีศักดิ์เป็นหลานของภรรยาผู้ก่อตั้ง Auchan
นอกจากนี้ยังมีการแบ่งหุ้นอีกประมาณ 15% ให้พนักงานเพื่อช่วยสร้างความจงรักภักดีในองค์กร
ตระกูล Mulliez และ Leclercq ไม่ได้ถือหุ้นในบริษัทต่างๆ ในนามส่วนตัวแบบ 100% แต่ถือผ่านกลุ่มที่เรียกว่า Association Familiale Mulliez (AFM) ซึ่งมีสมาชิกกว่า 800 คน และมีรูปแบบการบริหารที่เข้มแข็งเหมือนกับบริษัทใหญ่ที่มีผู้ถือหุ้นและบอร์ดบริหาร
ธุรกิจที่อยู่ภายใต้ AFM ก็ถือว่ามีขนาดใหญ่และมีอิทธิพลในยุโรป สามารถสร้างความมั่งคั่งให้กับกงสีได้อย่างมหาศาล เช่น
Decathlon เป็นร้านใหญ่สุดของเครือ
Auchan ห้างใหญ่ที่มีสาขากว่า 2,000 แห่ง โดยเฉพาะในฝรั่งเศส สเปน และโปรตุเกส
Leroy Merlin ห้างใหญ่ด้านของตกแต่งบ้านในยุโรป
มีการประเมินจากสื่อฝรั่งเศสในปี 2024 ว่าสินทรัพย์ของตระกูล Mulliez อยู่ที่ 2.8 หมื่นล้านยูโร หรือประมาณ 1 ล้านล้านบาท ติดอันดับตระกูลรวยสุดอันดับ 7 ของฝรั่งเศส เป็นรองเจ้าของตระกูลสายแฟชั่น เช่น LVMH, Hermès, Chanel และ L’Oréal
ส่วนในอันดับโลก คาดว่าตระกูล Mulliez น่าจะติดอยู่ในกลุ่มรวยสุด 30 อันดับแรกเช่นกัน
Decathlon อาจไม่ได้ทำแบรนด์ที่ฟังดูแล้วหรูหราเหมือนอย่าง Adidas หรือ Nike แต่ก็เป็นอาณาจักรใหญ่ที่ยืนได้ด้วยตัวเอง จากการขายของราคาถูกในราคาหลักร้อยหรือพันบาท สร้างเป็นยอดขายได้ถึงปีละ 6 แสนล้านบาท
