หากคุณมีเงินก้อนหนึ่งที่ต้องส่งให้คนบริหารจัดการ คุณจะเลือกผู้บริหารเงินของคุณเป็นเอกชนหรือราชการ
หลายคนน่าจะมีคำตอบในใจอยู่แล้ว
แต่ความเป็นจริงแล้ว ทุกคนไม่มีสิทธิ์เลือก และต้องถูกหักเงินเดือนทุกเดือนเข้าเพื่อส่งให้คนอื่นนำไปบริหารต่ออย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
แรงงานที่อยู่ในภาคเอกชนราว 24.8 ล้านคน ต้องส่งเงินเข้าสํานักงานประกันสังคม ซึ่งทำหน้าที่นำเงินไปบริหารและดูแลแรงงานในกรณีที่ประสบอันตราย เจ็บป่วย ทุพพลภาพ เสียชีวิต คลอดบุตร สงเคราะห์บุตร ชราภาพ และว่างงาน
ส่วนคนทำงานราชการ ราว 1.2 ล้านคน ถูกหักเงินสมทบเข้ากองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.) ซึ่งมีไว้เพื่อส่งเสริมการออมเงินของข้าราชการไว้หลังเกษียณอายุ
กล่าวง่ายๆ คือ ทุกคนที่ทำงานในระบบต้องหักเงินเดือนทุกเดือนเพื่อนำส่งเข้ากองทุนในรูปแบบที่ต่างกัน ของเอกชนคือส่งเข้าประกันสังคม และของราชการส่งเข้ากบข.
ทั้งสององค์กรนี้มีไว้เพื่อบริหารเงินของคนทำงานเพื่อเป็นผลประโยชน์ของสมาชิกเหมือนกัน แต่มีแนวทางการบริหารจัดการที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง
ประกันสังคมเป็นราชการแบบเต็มตัว เพราะสถานะเป็นเหมือนกรมหนึ่งภายใต้กระทรวงแรงงาน
กบข. มีลักษณะเหมือนเอกชนมากกว่า เพราะจัดตั้งขึ้นในรูปแบบของ “หน่วยงานอิสระที่เป็นนิติบุคคล” แม้จะมีสังกัดเป็นกระทรวงการคลัง แต่มีหน้าที่แค่กำกับดูแลเท่านั้น ไม่ได้เข้ามาบริหาร
ลักษณะโครงสร้างขององค์กรที่แตกต่างกัน จึงทำให้การบริหารงานแตกต่างกัน
ประกันสังคมมีสถานะเป็นกรมและเป็นราชการเต็มตัว จึงต้องผูกติดกับระเบียบต่างๆ และขาดความคล่องตัวในการตอบสนองต่อตลาดการเงินที่มีความผันผวนสูง
กบข. ได้เปรียบที่ไม่ขึ้นตรงกับราชการ ทำให้สามารถบริหารได้เหมือนเอกชนหรือสถาบันการเงิน สามารถจ้างมืออาชีพเข้ามาบริหารงานได้ภายใต้การกำกับดูแล
ส่วนการกำกับดูแลและการเปิดเผยข้อมูล ทั้งสององค์กรก็มีเหมือนกัน แต่การเปิดเผยข้อมูลในส่วนของพอร์ตการลงทุนและหลักทรัพย์ของประกันสังคมอาจยังไม่รายงานละเอียดเท่าของกบข.
กบข. มีทั้งการรายงานผลการดำเนินงานอย่างละเอียด และสามารถดูแบบเรียลไทม์และสามารถปรับเลือกแผนได้ผ่านทางแอปพลิเคชั่น
เมื่อโครงสร้างและการบริหารต่างกัน สิ่งที่ตามมาก็ต่างกัน
กบข. อาจจะมีคำถามจากสมาชิกอยู่บ้างเรื่องของการจัดพอร์ตการลงทุน คือผลตอบแทนที่อาจไม่ได้ดั่งใจสมาชิกมากนัก
แต่ทั้งนี้ก็เป็นเพราะสินทรัพย์หลัก ซึ่งคือหุ้นไทย ซบเซาอย่างหนักในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ทำให้สมาชิกที่เลือกหุ้นไทยไว้ไม่พอใจ
อย่างไรก็ดี ประเด็นของกบข. ยังอยู่แค่เรื่องของผลตอบแทนไม่ดีพอ หรือความกังวลว่าผลตอบแทนอาจไม่สวยหรูในระยะยาว
ส่วนของประกันสังคมกำลังมีประเด็นที่สังคมตั้งคำถามกันอยู่ในขณะนี้คือเรื่อง “ความโปร่งใส” ของการใช้งบประมาณจากหลายกรณี
แค่นี้คงพอเห็นภาพแล้วว่าการทำงานของประกันสังคมและกบข. ต่างกันอย่างไรบ้าง
เงินเอกชน ให้ราชการบริหาร ตามมาด้วยคำถามต่างๆ ที่เกิดขึ้นเพราะระบบราชการ
เงินราชการ ให้เอกชนบริหาร เกิดปัญหาน้อยกว่า เพราะทำงานอย่างเอกชน มีกระบวนการตรวจสอบและรีดประสิทธิภาพให้ได้มากที่สุด
และเมื่อฝั่งเงินของเอกชนจะเอาบ้าง เกิดความพยายามเปลี่ยนรูปแบบให้ออกจากภายใต้ระบบราชการ กลับมีความพยายามของกลุ่มหนึ่งที่จะขัดขวางให้อยู่กับราชการต่อไป
เป็นเรื่องย้อนแย้งและตลกร้ายที่กำลังเกิดขึ้นจริง
และที่ตลกร้ายยิ่งกว่านั้น คือเป็นแบบนี้มานานแล้ว หากไม่มีใครเปิดประเด็น สังคมก็คงไม่ตระหนักถึงเรื่องนี้ โดยที่ไม่รู้ว่าจะเป็นแบบนี้ต่อไปอีกนานเท่าไร
#MarketeerMoney #ประกันสังคม
